Gazi Mustafa Kemal'in CHF 3. Kongresi açılış konuşması
Efendiler;
Cumhuriyet Halk Fırkasının üçüncü büyük kongresini açıyorum. Bu münasebetle, Fırkamızın muhterem murahhaslarını hürmetle selâmlarken duyduğum sevinç ve saadetin büyük olduğunu heyecanla arz ederim.
Arkadaşlar;
Birinci umumî kongremiz bundan on iki sene evvel Sivas'ta bir mektep dershanesinde yapılmıştı. Oraya gelen murahhaslar türlü takipler altında, birçok müşküllerle karşılaşmışlardı. Müzakerelerimiz dahilî ve haricî düşmanların süngü ve idam tehditleri içinde vuku buluyordu. Fakat Türk milletinin hakikî his ve emellerini temsil ettiğine kani bulunan kongre heyeti, millî vazifesini ikmal lüzumunu her mülâhazanın üstünde tuttu. Takip etmekte bulunduğumuz prensiplerin ilk esaslarını tespit etti. Ondan sonra da ferağatle ve azim ile o esaslar üzerinde yürüdü, muvaffak oldu. Millî mefkûreye tam iman ve onun icaplarına tereddütsüz tevessülün neticesi elbette muvaffakiyettir. Bugünkü kongremizin işlerine başlarken, Sivas Umumî Kongremizi yadetmekten maksadım onun fırkamızca inkılâbımızın tarihî bir hatırası olarak mahfuz tutulmasında fayda gördüğümdendir. Millet için ve milletçe yapılan işlerin hatırası her türlü hatıraların üstünde tutulmazsa millî tarih mefhumunun kıymetini takdir etmek mümkün olmaz.
Sivas Umumî Kongresinden bugüne kadar bunca engellere karşı mefkûre yolunda attığımız adımlar göz önüne getirilirse önümüzdeki senelerin Fırkamız için vadettiği muvaffakiyet ufuklarının ne kadar geniş olabileceğini tahminde güçlük çekilmez.
Bu mülâhazanın isabeti bir şarta bağlıdır. O şart, aziz milletimizin, muhabbet ve itimadının Fırkamızın üzerinden eksik olmamasına dikkatle ve ferağatle çalışmaktır.
Fırkamız bunda kusur etmedikçe, selim hisli, şuurlu, vefalı milletimizin muhabbet ve itimadından daima emin olabiliriz.
Arkadaşlar;
On iki sene evvelki Sivas Umumî Kongresinde ve dört sene evvelki kongremizde olduğu gibi, Fırkamızın bugünkü kongre heyeti dahi milletin hakikî hislerini, arzularını temsil mevkiinde bulunmaktadır. Bunun reddolunmaz bir hakikat olduğunu son umumî intihap neticesi, açık bir surette göstermiştir.
Büyük milletimizin Fırkamıza göstermekte olduğu alâka ve itimada karşı -ayağa kalkarak- en derin tazim ve hürmetle eğilir ve ona minnet ve şükranlarımızı sunarım.
Büyük kongrenin muhterem azası; geçen devrede yaptığımız işleri bir beyanname halinde hulâsa ettik. ıttılanıza arz olunacaktır.
Önümüzdeki seneler içinde yapacağımız işleri ve alacağımız tedbirleri burada hep beraber düşünüp konuşacağız.
Arkadaşlar;
Her biriniz vatanın bir bucağından, halkın içinden geliyorsunuz. Memleketin ihtiyaçlarına, halkın yeni dertlerine yakından vâkıf bulunuyorsunuz. Fırkamızın prensiplerini tatbik eden İcra Vekilleri Heyeti arkadaşlarımız da içimizdedir. Müzakere ve münakaşalarımız birlikte olacaktır. Bu müzakere ve münakaşaların feyizli neticeler verebilmesi için arkadaşların kayıtsız ve şartsız serbest konuşmaları, tenkidi icap eden noktalar görüldükçe müsamahalı davranmamaları, lüzumu tabiîdir.
Arkadaşlar;
Biz yüksek mefkûreli büyük bir fırka ailesinin, birbirine samimî arkadaşlıkla bağlı azasıyız. Müşterek mefkûre ve karşılılı samimiyetin icabı, birbirimizi tenvir ve irşat ederek umumî heyeti en isabetli yolda yürütmektedir.
Fırkamız mensuplarının bu şiarı yükseldikçe, Fırkamızda tesanüt yüksek birlik ve millî mefkûreye hizmet kudreti inkişaf eder, yükselir. Birbirimizi irşat ve halkı tenvir etmekte yalnız fayda vardır. Bundan asla zarar gelmez, fakat aksinden çok zarar görüleceği tecrübelerle sabittir.
Muhterem arkadaşlar, büyük kongre mesaisinin memleket ve milletimiz için yeni saadetler hazırlamasını temenni ederim. -Alkışlar-
(...)
Şimdi müsaade buyurursanız, riyaset beyannamesi Heyeti Aliyenize arz olunacaktır. Söz İsmet Paşa hazretlerinindir.
Kelimelerin güncel karşılıkları
Atatürk'ün katıldığı CHF kongrelerinden olan 3. Kongre'nin açılış konuşmasıdır. 10 Mayıs 1931 tarihinde yapılmıştır.
Kaynak: Vikikaynak · Telif süresi dolmuş eser