Yakup Kadri Karaosmanoğlu

1889-03-27 – 1974-12-13 · Kahire

Türk diplomat ve yazar (1889 – 1974); Romancı, Yazar

Hakkında

Yakup Kadri Karaosmanoğlu (27 Mart 1889, Kahire - 13 Aralık 1974, Ankara), Türk yazar ve diplomattır. Türk Dil Kurumu'nun kurucularındandır. Roman, öykü ve makaleleri ile Türk toplumunun Tanzimat'tan bu yana geçirdiği değişiklikleri anlatmış bir yazardır. Asıl ününü romanları ile sağlayan yazarın en tanınmış romanları Nur Baba, Kiralık Konak ve Yaban'dır. Edebiyat yaşamının başında Fecr-i Ati edebiyat topluluğunun kurucu üyeleri arasında yer almış, daha sonra bireyci düşüncelerden uzaklaşarak toplumculuğu kabul etmiş bir yazar olarak değerlendirilir.

Kaynak: Vikipedi (CC BY-SA 4.0)

Eserleri

  • Nirvana (1909)
  • Veda (1909)
  • Bir Serencam (1914)
  • Kiralık Konak (1922), edebî eser: Kiralık Konak, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun Osmanlı Devleti'nin çöküş döneminde yazdığı bir romanıdır. Romandaki konağın sahibi Naim Efendi'dir.
  • Nur Baba (1922), edebî eser: Nur Baba, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun, Kısıklı'daki Nur Baba Bektaşi Tekkesi'ne devam ettiği yıllardaki gözlemlerine dayanarak, 1913'te yazmaya başladığı romanı. Belgesel niteliği de barındıran bu çalışmayla Karaosmanoğlu dönemin bir din kurumunda gözlemlediği çürümeyi dramtik bir kurguyla yansıtmaya çalışmıştır. 1921'de Akşam'da tefrika edilmiş, toplumsal tepkiler üzerine tefrika yarım…
  • İzmir'den Bursa'ya (1922), edebî eser
  • Erenlerin Bağından (1922)
  • Kadınlık ve Kadınlarımız (1923)
  • Rahmet (1923)
  • Hüküm Gecesi (1927), edebî eser: Hüküm Gecesi, 1927 yılında Yakup Kadri Karaosmanoğlu tarafından yayımlanmış bir romandır. Romanda kurmaca ögelerle, gerçek kişi ve olaylar bir arada verilmiştir. Romanın geçtiği dönem olan 1910-1913 yılları arasında iktidarda bulunan İttihat ve Terakki Fırkası ile Hürriyet ve İtilaf Fırkası'nın arasındaki mücadele ve halk arasında "sopalı seçim" olarak bilinen 1912 seçimi süreci anlatılır. Kitapta…
  • Seçme Yazılar (1928)
  • Sodom ve Gomore (1928)
  • Sağanak (1929)
  • Ergenekon (1929)
  • Yaban (1932), edebî eser: Yaban, Türk edebiyatında aydın-halk arasındaki uçurumu açık ve kaygıdan uzak şekilde ele alan nadir romanlardan biridir. Yaban, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun zincir romanları içinde bir yerde düşünülebilir ama farklılığı bu zincir içinde ilk defa Anadolu'dan bir bakışın romana hakim olmasıdır. Roman I. Dünya Savaşı yıllarından başlayarak Sakarya Meydan Muharebesi'ne kadar olan zamanı kapsar. İç…
  • Ankara (1934), edebî eser: Ankara, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun 1934 yılında yayımladığı romanının adıdır. Roman üç bölümden oluşmaktadır: Birinci bölüm: Kurtuluş Savaşı (1922'ye kadar). İkinci bölüm: Cumhuriyetin kuruluş yılları (1926'ya kadar). Üçüncü bölüm: Cumhuriyet sonrasının 14 ve 20. Yılları (1937-1943'e kadar).
  • Ahmet Haşim (1934)
  • Mağara (1934)
  • Bir Sürgün (1938), edebî eser: Bir Sürgün, Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun 1937'de yayımlanan ve otobiyografik özellikler taşıyan romanı. 1937 yılından yayımlanan Bir Sürgün romanı, II. Abdülhamit dönemindeki aydınların Batı taklitçiliğinin trajik sonuçlarını Doktor Hikmet karakteri üzerinden ele alır. Eser, "Paris'e ve Parisliye bir hicviye" olarak tanımlanmış olup, dönemin sosyal ve kültürel yozlaşmasını derinlemesine işler.…
  • Alp Dağlarından ve Miss Chalfrin'in Albümünden (1942)
  • Atatürk (1946)
  • Milli Savaş Hikâyeleri (1947)
  • Panorama 1 (1953)
  • Panorama 2 (1954)
  • Hep O Şarkı (1956), edebî eser: Hep O Şarkı, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun 1956 tarihli son romanıdır. Ancak romanlarının taşıdığı zamansal bütünlük bakımından zincir romanlarından ilki olarak düşünülmelidir. Yakup Kadri, bu romanıyla diğer romanlarında tükettiği, defterini kapattığı saraya yakın, eski İstanbullu üst zümrenin hayatını anlatır ve zincirin diğer halkası romanları için giriş yapar. Bu romanı ön plana çok…
  • Anamın Kitabı (1957)
  • Vatan Yolunda (1957)
  • Zoraki Diplomat (1967)
  • Politikada 45 Yıl (1968), edebî eser: Politikada 45 yıl, Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun siyasi anılarını anlattığı anı kitabıdır. 1921'de Ankara'nın çağrısıyla Anadolu'ya geçen ve Atatürk'ün yakın çevresine giren, 1923'te Mardin'den milletvekili seçilen 1923'te çıkardığı kadro dergisinde savunulan düşüncelerden elçilikle iç politikadan 1955'te uzaklaştırılan, 1957'de ulus gazetesi başyazarlığı ile aslında hiçbir zaman kopmadığı iç…
  • Gençlik ve Edebiyat Hatıraları (1969)