Saatleri Ayarlama Enstitüsü

Ahmet Hamdi Tanpınar · 1961

Hayri İrdal’ın ağzından, işe yaramaz bir kurumun kuruluşu üzerinden modernleşmenin ironik ve hüzünlü hikâyesi.

Konusu

Hayri İrdal, çocukluğunda saatçi Nuri Efendi’nin yanında saatleri tanımış, hayatı başarısızlıklarla geçmiş biridir. Bir gün girişimci Halit Ayarcı ile tanışır.

Halit Ayarcı, şehirdeki saatleri ayarlamak için bir enstitü kurar; ama enstitü giderek kendi bürokrasisini besleyen absürt bir yapıya dönüşür. Tanpınar bu romanda zaman, gelenek ve Batılılaşma meselesini derin bir mizahla ele alır.

Karakterler

• Hayri İrdal: Romanın anlatıcısı; saflığı ve kurnazlığı bir arada.
• Halit Ayarcı: Enstitüyü kuran, ikna kabiliyeti yüksek girişimci.
• Nuri Efendi: Saatlerin dilini bilen bilge saatçi.

Temalar: zaman, bürokrasi, modernleşme, ironi