Leylâ vü Mecnûn
Fuzûlî · 1535
Kays’ın Leylâ’ya duyduğu aşkın onu “Mecnûn”a (deli) dönüştürdüğü, beşerî aşktan ilahî aşka uzanan mesnevi.
Konusu
Arap çöllerinden gelen bu eski hikâye birçok şair tarafından işlenmiştir; en güzel Türkçe söyleyişi Fuzûlî’ye aittir. Okulda tanışan Kays ile Leylâ birbirlerine âşık olur, ama aileleri onları ayırır.
Kays aşkından çöllere düşer, “Mecnûn” diye anılır. Hikâye ilerledikçe Mecnûn’un aşkı Leylâ’nın kendisini aşarak ilahî bir aşka dönüşür. Mesnevinin arasına serpiştirilmiş gazeller, eserin en çok ezberlenen bölümleridir.
Karakterler
- Mecnûn (Kays): Aşkından aklını yitiren, sonunda ilahî aşka ulaşan âşık.
- Leylâ: Ailesinin baskısıyla başkasıyla evlendirilen sevgili.
- İbn Selâm: Leylâ’nın evlendirildiği kişi.
Temalar: aşk, ayrılık, delilik, tasavvuf